Afrikanın Ormanları Kritik Dönüşte: Karbon Yutaklı Yerden Kaynağa Dönüşüyor

Afrika ormanları, iklim değişikliğiyle mücadeledeki rolünü dramatik bir şekilde değiştirdi; artık bir karbon yutaklarından ziyade, atmosfere daha fazla karbon salarak durumu kötüleştiren bir kaynak haline geldi. Leicester Üniversitesi'nden araştırmacılar, 2010 yılından sonra Afrika ormanlarının bu şok edici dönüşümünü tespit etti. Bu bulgular, tropikal bölgelerdeki yoğun ağaç kesiminin, başka yerlerdeki yeniden büyümeden elde edilen tüm kazançları gölgede bırakacak kadar büyük biyo-kütle kayıplarına yol açtığını gösteriyor.

Uluslararası bir çalışma kapsamında, Leicester, Sheffield ve Edinburgh Üniversiteleri'nden bilim insanları liderliğindeki araştırma, bu ormanların atmosferden karbondioksit çekme görevini tersine çevirdiğini ortaya koydu. Normalde atmosferdeki fazla CO2'yi bağlama görevi gören bu ormanlar, artık emisyonlara katkıda bulunuyor. Bu değişimin 2010 sonrası hız kazanması, ormanları korumak için küresel düzeyde daha güçlü adımlar atılması gerekliliğinin aciliyetini gözler önüne seriyor.

Araştırmacılar, bu büyük değişimi anlamak için gelişmiş uydu gözlemleri ve makine öğrenimi tekniklerini kullanarak on yılı aşkın orman verilerini analiz etti. Odak noktası, ağaçlar ve diğer bitki örtüsünde depolanan karbon miktarını yansıtan yer üstü orman biyo-kütlesi oldu. Sonuçlar, 2007 ile 2010 yılları arasında ormanların karbon kazandığını, ancak sonrasında yaygın ağaç kesimi ve bozulmanın sistemi düşüşe sürüklediğini gösteriyor.

Verilere göre, Afrika ormanları 2010 ile 2017 yılları arasında her yıl yaklaşık 106 milyar kilogram orman biyo-kütlesi kaybetti; bu rakam yaklaşık 106 milyon arabanın ağırlığına denk geliyor. En büyük kayıpların Kongo Demokratik Cumhuriyeti, Madagaskar ve Batı Afrika'nın bazı kısımlarındaki tropikal nemli yaprak döken ormanlarda yaşandığı belirlendi. Bu durum, küresel iklim politikaları için kritik bir uyarı niteliği taşıyor.

Uzmanlar, bu durumun Paris Anlaşması'nın 2°C hedefine ulaşma çabalarını ciddi şekilde tehdit ettiğini belirtiyor. Bu nedenle, Afrika'nın ormanlarını korumak için küresel finansmanın hızla artırılması gerektiği vurgulanıyor. Araştırmacılar, yasadışı ağaç kesimine karşı daha güçlü bir yönetim, büyük ölçekli restorasyon programları ve uluslararası iş birliği ile bu yıkımı tersine çevirmenin mümkün olduğunu ifade ediyor.