Lisedeki Spor Salonunun Altından 1800 Yıllık Roma Villası Çıktı

İtalya'nın başkenti Roma'da, dünyanın en ikonik yapılarından biri olan Kolezyum'un hemen yanı başında yer alan bir lisenin spor salonunun altında, yaklaşık 1.800 yıllık gizemli bir Roma villası gün yüzüne çıkarıldı. Yıllardır öğrenciler arasında okulun bodrum katlarında gizli odalar olduğuna dair anlatılan şehir efsaneleri, yerini bilimsel bir keşfe bıraktı. Meraklı öğrencilerin gizli keşif gezileri sırasında rastladığı antik yapı, yetkililere bildirilmesinin ardından arkeologlar tarafından detaylı bir incelemeye tabi tutuldu.

Liceo Scientifico Cavour (Cavour Bilim Lisesi) bünyesinde gerçekleşen bu sıra dışı keşif, öğrencilerin gizli tünellerde yaptığı keşiflerin ardından okulun tarih ve Latince öğretmeni Claudia Marino'nun durumu Roma Özel Denetleme Kurulu'na bildirmesiyle resmiyet kazandı. Ocak 2026'da başlatılan kazı çalışmaları sonucunda, karanlık koridorların ve loş odaların aslında MS 2. yüzyıla ait oldukça lüks bir Roma evine (domus) ait olduğu anlaşıldı.

Söz konusu eğitim kurumunun bulunduğu bina, geçmişte Katolik bir misyoner topluluğuna ev sahipliği yapmıştı. 19. yüzyılın sonlarında misyoner merkezi inşa edilirken yapılan ilk temel araştırmalarında bir "domus"un parçalarına rastlanmış olsa da, yapı uzun süre modern katmanların altında gizli kalmıştı. Bu bölge; Cicero, Pompey ve ileride İmparator Augustus olarak tanınacak olan Octavian gibi Roma tarihinin en etkili figürlerinin yaşadığı bir yer olması nedeniyle tarihi açıdan kritik bir öneme sahip, ancak üzerindeki modern yapılaşma nedeniyle arkeolojik olarak tam anlamıyla keşfedilememişti.

28 Mayıs'ta öğretmen Claudia Marino ve Perugia Üniversitesi'nden arkeolog Filippo Coarelli tarafından kamuoyuna tanıtılan yapı, 2. yüzyılın ortalarına tarihleniyor. 19. yüzyıl sonundaki kazılarda bulunan bir yazıta dayanarak, evin muhtemelen Umbrius ailesine ait olduğu düşünülüyor. Bu aile hakkında çok fazla bilgi olmasa da, kökenlerinin MS 79 yılında yanardağ patlamasıyla yok olan Pompeii'ye yakın bir bölge olan Samnium'a dayandığı tahmin ediliyor. Keşfedilen yapıya şimdilik "Domus Liceo Cavour" (Cavour Lisesi Evi) adı verildi.

Kazılar sırasında villanın duvarlarında figüratif ve floral freskler, tavan tonozlarında ise göz alıcı stuko süslemeler tespit edildi. Özellikle bir odada, dönemin elit Romalıları arasında oldukça popüler olan, büyük ve düzensiz şekilli karolardan oluşan görkemli bir mozaik taban bulundu. Antik dönemin ihtişamının yanı sıra, arkeologlar yapının içinde 20. yüzyılda buraya sızan öğrenciler, turistler ve diğer meraklı gezginler tarafından bırakılmış modern grafitilere de rastladılar.

Domus Liceo Cavour'un şu ana kadar sadece bir kısmı keşfedilmiş durumda; zira yapı okulun çok daha derinlerine ve geniş bir alana yayılıyor. Gelecekte daha kapsamlı kazıların yapılması planlanırken, okul yönetimi ile arkeoloji denetleme kurulu arasında özel bir iş birliği kurulması hedefleniyor. Planlanan proje kapsamında, antik villanın ziyaretçilere açılması ve öğrencilerin bu tarihi alanlarda rehberlik yaparak kendi okullarının altındaki mirası tanıtması öngörülüyor.