Elektrikli araçlar, şebekeyi dengeleyerek sahiplerine binlerce lira kazandırabilir mi?

Elektrikli araç sahipleri, araçlarını park halinde bırakarak enerji şebekesine destek vererek binlerce dolar kazanma potansiyeli taşıyor. Günümüzdeki elektrik üretiminin en az %90'ı yenilenebilir kaynaklardan sağlanıyor olsa da, güneş ve rüzgar enerjisi gibi kaynaklar yalnızca belirli koşullar altında elektrik üretimi yapabilmesi nedeniyle şebeke arzı dalgalanmalar gösterebiliyor. ABD'nin Delaware eyaletinde yapılan pilot bir proje, elektrikli araçların (EV) dev bir toplu batarya görevi görerek, yüksek enerji arzı olduğunda depolama yapıp talep zirveye çıktığında bu enerjiyi dağıtabileceğini gösterdi.

Delaware Üniversitesi'nden Willett Kempton liderliğindeki ekip, elektrikli araçların ortalama olarak sadece %5 oranında hareket halinde kaldığını, geri kalan zamanlarda ise şebekeye bağlı kaldığını belirtti. Bu durum, elektrik şirketlerinin devasa batarya tesisleri kurmak yerine, sabah ve akşam saatlerindeki kullanım zirvelerinde bu araçlardan güç çekerek şebekeyi dengeleyebileceği anlamına geliyor. Kempton, bu sistemle EV sahiplerinin hem şebekeye maliyet tasarrufu sağlamasını hem de aynı zamanda elektrik satışı yaparak ek gelir elde etmesini mümkün kılacağını vurguladı.

Bir araştırmaya göre, şebekeden araca enerji akışını tersine çeviren bu V2G (Vehicle-to-Grid) teknolojisi, geleneksel batarya sistemlerinin maliyetinin yalnızca onda biri kadar bir maliyetle enerji depolama sağlayabilir. Kempton, bu teknolojinin güvenilirliği artırarak daha fazla yenilenebilir kaynağın sisteme entegre edilmesine yardımcı olabileceğini öngörüyor. Proje kapsamında Delmarva Power enerji şirketine ait dört Ford EV, V2G şarj yöntemiyle şebekeye enerji sağlamak üzere dönüştürüldü ve bu araçlar 2025 boyunca izlendi.

Bu testler sonucunda, araçların şebekeye sağladığı enerji miktarı göz önüne alındığında, her bir EV'nin enerji piyasası fiyatıyla satılması durumunda yıllık 3359 dolara kadar gelir elde edebileceği tespit edildi. Ancak Kempton, V2G teknolojisinin yaygınlaşmasının önündeki en büyük zorlukların teknik karmaşıklık olduğunu belirtiyor. Şebekeler çoğunlukla alternatif akım (AC) ile çalışırken, EV'ler ve ev cihazları enerjiyi genellikle doğru akım (DC) olarak kullanır; bu nedenle enerji akışının güvenli bir şekilde AC'ye dönüştürülmesi kritik bir adımdır.

Şu anda en basit V2G kurulumu, güneş panellerinin şebekeye enerji verebileceği standartlara göre tasarlanmış bir duvar şarj cihazı ile DC'den AC'ye dönüşüm yapılmasını gerektiriyor. Tesla, Volkswagen ve BYD gibi şirketler, bu dönüşümü aracın kendi içinde yapabilen EV'ler geliştirmeye odaklanmış durumda. Bu teknoloji yaygınlaşırsa, V2G'yi araca sadece birkaç yüz dolar ek maliyetle mümkün kılabilir. Ancak bu sistemin ticari olarak işlemesi için, kullanıcıları enerji sağlamaya teşvik edecek bir "geri alım tarifesi" (buyback tariff) şarttır.