Nadir Süpernova Gözlemi Evrenin Gerçek Hızını Ortaya Çıkarabilir

Evrenin genişleme hızıyla ilgili on yıllardır süregelen gizem, "SN Winny" adı verilen ve milyonda bir ihtimalle gerçekleşen nadir bir süpernova sayesinde çözülmek üzere. Münih Teknik Üniversitesi (TUM), Ludwig Maximilians Üniversitesi (LMU) ve Max Planck Enstitüleri (MPA ve MPE) tarafından yürütülen ortak çalışma, astronomi dünyasının en büyük tartışmalarından biri olan "Hubble gerilimi"ne ışık tutmayı hedefliyor.

Dünyadan yaklaşık 10 milyar ışık yılı uzaklıkta yer alan ve standart yıldız patlamalarından çok daha parlak olan bu "süper parlak" süpernova, gökyüzünde tek bir nokta yerine beş farklı görüntü oluşturarak büyüleyici bir "kozmik havai fişek" etkisi yaratıyor. Bu durum, süpernovanın önünde yer alan iki galaksinin kütleçekimsel mercekleme etkisiyle ışığın farklı yollara sapması sonucunda meydana geliyor.

Bilim insanları, ışığın farklı yollardan geçmesi nedeniyle her bir görüntü arasında oluşan küçük zaman gecikmelerini ölçerek, evrenin genişleme hızını doğrudan hesaplamayı planlıyor. Yaklaşık bir asırdır evrenin genişlediği bilinse de, bu genişlemenin kesin hızı konusundaki belirsizlikler modern kozmolojinin standart modelini sorgulatmaya başlamıştı.

Kütleçekimsel mercekleme yöntemiyle elde edilen bu veriler, evrenin büyüme hızını ölçmek için tamamen bağımsız ve yeni bir yol sunuyor. Bu nadir kozmik olayın analizi, evrenin gerçek hızının ortaya çıkarılması ve kozmoloji tarihindeki en büyük tutarsızlıklardan birinin giderilmesi adına kritik bir önem taşıyor.