Kansere karşı etkili nadir bitki bileşiğinin şifresi çözüldü

Bilim dünyasında heyecan verici bir gelişme yaşandı. British Columbia Üniversitesi (UBC) Okanagan kampüsündeki araştırmacılar, kanserle mücadelede büyük potansiyel taşıyan nadir bir bitki bileşiği olan "mitraphylline"in üretim sürecinin şifresini çözmeyi başardı. Yıllardır bilim insanlarını meşgul eden bu karmaşık moleküler yapının nasıl oluştuğu, nihayet gün yüzüne çıktı.

Mitraphylline, "spirooxindole alkaloidleri" olarak bilinen, benzersiz kıvrımlı halka yapılarına sahip ve güçlü anti-inflamatuar ile anti-tümör özellikleriyle dikkat çeken özel bir kimyasal sınıfına aittir. Ancak bu bileşiğin doğada üretilme süreci, bugüne kadar biyokimya dünyasında büyük bir gizem olarak kalmıştı.

Araştırmayı yürüten Dr. Thu-Thuy Dang ve doktora öğrencisi Tuan-Anh Nguyen liderliğindeki ekip, bu süreci yöneten iki kritik enzimi tanımladı. İlk enzim molekülü üç boyutlu doğru yapıya kavuştururken, ikinci enzim ise onu nihai mitraphylline formuna dönüştürüyor. Dr. Dang, bu keşfi "bir montaj hattındaki kayıp halkaları bulmaya" benzeterek, doğanın bu karmaşık yapıları nasıl inşa ettiğine dair uzun süredir devam eden bir soruyu yanıtladıklarını belirtti.

Bu keşfin en önemli yanı, mitraphylline maddesinin doğada; kratom ve kedi pençesi (cat’s claw) gibi tropikal bitkilerin içinde yalnızca çok küçük miktarlarda bulunmasıdır. Bu durum, bileşiğin laboratuvar ortamında elde edilmesini oldukça zor ve maliyetli kılıyordu. Şimdi ise bu enzimatik sürecin tanımlanması sayesinde, kanserle mücadele potansiyeli taşıyan bu bileşiğin gelecekte çok daha sürdürülebilir ve verimli yöntemlerle üretilmesinin önü açılmış oldu.