Kadınların Güçlü Hafızası Alzheimer Teşhisini Yıllarca Geciktirebilir

Kadınların erkeklere oranla daha güçlü sözel hafızaya sahip olmasının, Alzheimer hastalığının erken teşhisini zorlaştırdığı ve tedavi sürecini geciktirdiği ortaya kondu. Yeni bir araştırmaya göre, kadınlar beyinlerinde Alzheimer patolojisi gelişmeye başladıktan sonra bile yaklaşık üç yıl daha bilişsel olarak "normal" görünmeye devam ediyor.

Montreal'deki McGill Üniversitesi'nden Sasha Novozhilova ve ekibi, ABD ve Kanada'daki yaşlı yetişkinlerin bilişsel testlerini ve beyin görüntülemelerini içeren iki geniş kapsamlı uzun vadeli çalışmayı analiz etti. Klinik ortamlarda yaygın olarak kullanılan ve katılımcıların belirli kelime listelerini hatırlama yeteneklerini ölçen sözel hafıza testleri, araştırmanın temelini oluşturdu.

Çalışma sonuçları, kadın katılımcıların beyinlerinde yanlış katlanmış amiloid protein kümeleri (Alzheimer'ın temel belirtisi) birikmiş olsa dahi, birçok kadının bu testleri başarıyla geçmeye devam ettiğini gösterdi. Kadınlar, aynı patolojik seviyeye sahip erkeklere kıyasla ortalama 2,7 yıl daha uzun süre "normal" test skorlarını korumayı başardı.

Araştırmacı Novozhilova, bu durumun kadınların yaşam boyu sahip olduğu daha yüksek temel sözel hafıza kapasitesinden kaynaklandığını belirtiyor. Kadınların daha geniş bir "bilişsel rezerv"e sahip olması ve beyinlerindeki bağlantıların daha güçlü olması, hastalığın bir bölümü etkilediğinde diğer bağlantıların devreye girerek bilişsel işlevleri korumasına yardımcı oluyor.

Ancak bu durum ciddi bir riski beraberinde getiriyor. Ekip üyesi Louis Collins, bilişsel rezerv tükendiğinde zihinsel gerilemenin çok hızlı gerçekleştiğini ve bu noktada müdahale etmek için artık çok geç olabileceğini vurguluyor. Lecanemab ve donanemab gibi hastalığın ilerlemesini yavaşlatan yeni nesil ilaçların etkili olabilmesi için erken teşhis kritik önem taşırken, mevcut testlerin kadınlarda bu süreci maskelemesi tedavi şansını azaltıyor.