İran'da Su Krizi Kırılma Noktasında: Yapısal Reform Gelmezse Sistem Çökecek

İran, on yıllardır süregelen hatalı su yönetimi ve agresif çevre politikalarının ardından gelen "su iflası" ile karşı karşıyayken, bölgede patlak veren savaş bu krizi geri dönülemez bir noktaya taşıdı. Uzmanlar, anlamlı bir yapısal değişim gerçekleşmediği takdirde ülkedeki temel yaşam sistemlerinin tamamen çökeceği konusunda uyarıyor.

Savaşın getirdiği yıkım, sadece fiziksel altyapıyı değil, ülkenin zaten tükenme noktasında olan yerüstü ve yeraltı su kaynaklarını da derin bir krize sürükledi. Şubat ayı sonunda başlayan çatışmalar ve ardından gelen ağır bombardımanlar sonucunda konutlar, okullar ve hastaneler gibi kritik sivil altyapılar yerle bir olurken, çevresel felaketler de beraberinde geldi. Özellikle Tahran'da meydana gelen saldırılar sonrası şehre yağan toksik ve asidik yağmurlar, su kaynaklarının kirlenme riskini artırdı.

Savaş öncesinde de ciddi bir kuraklık dalgasıyla mücadele eden İran'da durum kritik seviyeye ulaşmış durumda. Kasım 2025 verilerine göre, Tahran'ın beş ana su rezervuarından dördü %88, beşincisi ise %92 oranında boşalmıştı. Şehrin son 60 yılın en büyük su kriziyle karşı karşıya kaldığı bu süreç, bazı bölgelerde muslukların tamamen kurumasına ve halkın çaresizliği nedeniyle kanlı protestolara yol açtı.

Beş yılı aşkın süredir devam eden kuraklığın temelinde; tarıma olan aşırı bağımlılık, başarısız su politikaları ve uluslararası izolasyonun getirdiği yönetimsel hatalar yatıyor. Göllerin, nehirlerin ve sulak alanların hızla kuruduğu ülkede, savaşın yarattığı yıkım ve karbon emisyonları, küresel gıda güvensizliğini tetikleme riski taşıyarak milyonlarca insanı açlık tehlikesiyle karşı karşıya bırakıyor.