Halley Kuyruklu Yıldızı'nın İsmi Yanlış Kişiden mi Alındı?

Astronomi dünyasında yüzyıllardır kabul gören bir gerçek sarsılıyor: Halley Kuyruklu Yıldızı, yanlış kişiyle anılıyor olabilir. Leiden Üniversitesi'nden araştırmacılar, ünlü gök cisminin periyodik doğasının, İngiliz gökbilimci Edmond Halley'den yaklaşık 700 yıl önce fark edilmiş olabileceğini ortaya koydu.

Profesör Simon Portegies Zwart ve araştırmacı Lewis tarafından yürütülen çalışmaya göre, 11. yüzyılda yaşamış olan Malmesbury'li Eilmer adlı bir keşiş, 1066 yılında görülen parlak kuyruklu yıldızın, daha önce 989 yılında tanık olduğu cisimle aynı olduğunu fark etmişti. Bu çarpıcı bilgiye, 12. yüzyıl tarihçisi William of Malmesbury'nin kayıtlarından ulaşıldı. Akademisyenler, bu metinlerin uzun süredir bilinmesine rağmen, içerdiği bilimsel önemin bugüne kadar göz ardı edildiğini belirtiyor.

Edmond Halley, 1531, 1607 ve 1682 yıllarında kaydedilen kuyruklu yıldızların aslında yaklaşık her 76 yılda bir geri dönen aynı nesne olduğunu kanıtlayarak bilim tarihine geçmiş ve gök cismi onun adıyla anılmaya başlanmıştı. Ancak "Dorestad and Everything After" adlı kitapta yayınlanan yeni bulgular, Aethelmaer olarak da bilinen keşiş Eilmer'in, iki farklı geçiş arasındaki bağlantıyı çok daha önceden kurduğunu gösteriyor.

Özellikle 1066 yılındaki geçişiyle dünya çapında yankı uyandıran kuyruklu yıldız, o dönemde Çin'de iki aydan fazla süreyle gözlemlenmişti. Avrupa'da ise 24 Nisan 1066'da görünür hale gelen bu doğa olayı, İngiltere'nin Normanlar tarafından fethini betimleyen ünlü Bayeux Gobleni'nde bile yer alarak tarihin bir parçası olmuştu.

Orta Çağ Avrupa'sında kuyruklu yıldızlar, bilimsel birer fenomen olmaktan ziyade; kıtlık, savaş ve kralların ölümü gibi felaketlerin habercisi olan korkutucu alametler olarak görülüyordu. Kral Harold Godwinson'ın kısa saltanatı dönemine denk gelen bu gökyüzü olayı, dönemin toplumsal korkularını tetiklemişti. Günümüzde ise bu keşif, gök cisminin isimlendirilmesi konusunda akademik bir tartışmanın fitilini ateşlemiş durumda.