Bright idea? UK firm pioneers data centres using lampposts

Veri merkezlerini alışılmadık yerlere konumlandırma çabaları hız kesmeden devam ediyor. Microsoft'un deniz altına kurduğu veri merkezleri ve Elon Musk'ın uzay vizyonundan sonra, İngiltere merkezli bir firma şimdi de gözünü sokak lambalarına dikti. Conflow Power Group Limited (CPG), binlerce akıllı sokak lambasını birbirine bağlayarak dağıtık bir veri merkezi ağı kurmayı hedefliyor.

Warwickshire merkezli CPG, geliştirdiği güneş enerjili "iLamp" ünitelerinin ağ üzerinden birbirine bağlandığında, aynı zamanda gelir getirici bir "dağıtık yapay zeka veri merkezi" olarak görev yapabildiğini belirtiyor. Şirket, bu vizyonun ilk büyük adımı olarak Nijerya'nın bir eyaletiyle 50 bin adet iLamp kurulumu için resmi bir anlaşma imzaladığını duyurdu.

Sistemin çalışma prensibi oldukça basit ancak etkileyici: Her iLamp ünitesi, silindirik bir güneş paneli ve bu panel tarafından şarj edilen bataryalardan oluşuyor. Bu enerji, yapay zeka görevlerini yerine getirebilen düşük güç tüketimli bir bilgisayarı besliyor. CPG Yönetim Kurulu Başkanı Edward Fitzpatrick, BBC'ye verdiği demeçte, NVIDIA'nın sadece 15 watt enerjiyle çalışabilen ve güneş enerjisiyle beslenebilecek kadar küçük çipler üretmesinin bu projeyi mümkün kıldığını ifade etti.

Fitzpatrick'e göre, binlerce ünitenin oluşturduğu bu ağ, toplu bir işlem gücü sağlayarak devasa bir veri merkezinin performansını sunarken, şebekeden enerji çekmediği için ciddi bir çevresel avantaj sağlıyor. Ancak uzmanlar, bu teknolojinin en ağır yapay zeka görevleri için gereken devasa veri merkezlerinin yerini tutamayacağını, ancak daha düşük yoğunluklu işlemler için oldukça faydalı olabileceğini vurguluyor.

Projenin önündeki en büyük engellerden biri ise fiziksel güvenlik. Sektör veteranı Profesör Ian Bitterlin, sokak lambalarının güvenliğinin riskli olduğunu belirtti. Bu endişeyi kabul eden Fitzpatrick, lambaların içinde 2.000 dolar değerinde donanımlar olduğunu ancak hırsızlığa karşı özel bir önlem aldıklarını açıkladı. Fitzpatrick, çiplerin üniteden zorla çıkarılması durumunda kendini imha edecek ("kızaracak") şekilde tasarlandığını belirtti.

Halihazırda Warwickshire Hastanesi otoparkında kullanılan iLamp'lar, sadece veri işleme kapasiteleriyle değil, aynı zamanda yapay zeka destekli operasyonel yetenekleriyle de dikkat çekiyor.