Bilim İnsanları Vücudun Gizli "İltihap Kapatma Düğmesini" Keşfetti

Vücudun yaralanma veya enfeksiyonlara karşı geliştirdiği doğal bir savunma mekanizması olan enflamasyon (iltihaplanma), kısa vadede iyileşmeyi sağlasa da kronikleştiğinde ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. University College London (UCL) bünyesinde çalışan bilim insanları, vücudun enflamasyonu durdurmak için kullandığı doğal "kapatma düğmelerinden" birini keşfettiklerini duyurdu. Bu keşfin, artritten kalp hastalıklarına kadar geniş bir yelpazedeki rahatsızlıklar için yeni tedavi yöntemlerinin önünü açması bekleniyor.

Nature Communications dergisinde yayımlanan araştırma, "epoksi-oksilipinler" adı verilen doğal yağ moleküllerinin, bağışıklık sistemini sakinleştirerek enflamasyonun kontrolden çıkmasını engellediğini ortaya koydu. Araştırmacılar, bu moleküllerin kronik hastalıklar ve doku hasarıyla ilişkilendirilen enflamatuar bağışıklık hücrelerinin birikmesini bloke edebildiğini tespit etti.

Enflamasyon, kısa sürede enfeksiyonları yok etmek ve yaraları onarmak için hayati önem taşırken; aylarca veya yıllarca sürdüğünde diyabet, kardiyovasküler hastalıklar, otoimmün bozukluklar ve hatta Alzheimer gibi nörodejeneratif hastalıkların temel tetikleyicisi haline geliyor. Çalışma, yağ asitlerini epoksi-oksilipin adı verilen sinyal moleküllerine dönüştüren "sitokrom P450" enzimlerini içeren ve daha önce göz ardı edilmiş bir biyolojik yolağı inceledi.

Araştırma kapsamında, sağlıklı gönüllülerin ön kollarına UV ile etkisiz hale getirilmiş E. coli bakterileri enjekte edilerek kontrollü bir enflamasyon yanıtı oluşturuldu. Gönüllülere daha sonra, normalde epoksi-oksilipinleri hızla parçalayan "çözünür epoksit hidrolaz" (sEH) enzimini bloke eden GSK2256294 adlı bir ilaç verildi. Bu sayede vücudun doğal olarak ürettiği koruyucu moleküllerin seviyeleri artırıldı.

Deneylerde, ilacın hem enflamasyon başlamadan önce hem de belirtiler ortaya çıktıktan sonra uygulanması test edildi. Her iki senaryoda da ilacın, özellikle "12,13-EpOME" adlı kritik molekülün seviyelerini önemli ölçüde artırdığı gözlemlendi. Bu tedavi yöntemi, ağrıların daha hızlı geçmesini sağlarken, kronik hastalıklarla yakından ilişkili olan "ara monosit" tipi bağışıklık hücrelerinin seviyelerini keskin bir şekilde düşürdü.