Bağırsak Mikropları: Otizm ve DEHB'ye Karşı Kalkan!

Yeni bir araştırma, bağırsak mikrobiyomu ile genleri düzenleyen epigenetik "anahtarların" doğumdan itibaren erken beyin gelişimini şekillendirmek üzere birlikte çalışabileceğini ortaya koydu. Bu etkileşim, otizm spektrum bozukluğu (OSB) ve dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) riskini etkileyebilirken, bazı bağırsak bakterilerinin bu durumlara karşı koruyucu etkiler sunduğu belirlendi.

Bir bebek doğduğu andan itibaren, trilyonlarca mikrop bağırsakları kolonize etmeye başlarken, vücuttaki moleküler "anahtarlar" hangi genlerin aktif olacağını kontrol etmeye yardımcı oluyor. Araştırmacılar şimdi, bağırsak mikrobiyomu ve epigenetik olarak adlandırılan bu iki sistemin, erken beyin gelişimini etkileyecek ve çocukluk döneminde nörogelişimsel durumların riskini şekillendirebilecek şekillerde birlikte çalıştığını buldu.

Cell Press Blue dergisinde yayımlanan çalışma, doğumda mevcut olan epigenetik değişikliklerin, bir bebeğin bağırsak mikrobiyomunun yaşamın ilk yılında nasıl geliştiğini etkileyebileceğini gösterdi. Araştırmacılar ayrıca, üç yaşındaki çocuklarda OSB ve DEHB belirtileriyle bağlantılı belirli epigenetik modelleri ve bağırsak mikroplarını da tanımladı. Hatta bazı mikropların koruyucu bir rol oynadığı ve belirli epigenetik risk modelleriyle ilişkili etkileri potansiyel olarak azalttığı görüldü.

Hong Kong Çin Üniversitesi'nden kıdemli yazar ve gastroenterolog Francis Ka Leung Chan, "Bazı bakteriler koruma sağlıyor gibi görünüyor, bu heyecan verici çünkü gelecekte beslenme veya probiyotikler aracılığıyla bir çocuğun gelişimini desteklemenin yolları olabileceğini düşündürüyor" dedi.

Erken çocukluk dönemi hem beyin gelişimi hem de bağışıklık sistemi olgunlaşması için kritik bir süreçtir. Önceki çalışmalar, epigenetik değişikliklerin ve bebek bağırsak mikrobiyomunun her birinin uzun vadeli sağlığı etkileyebileceğini gösterse de, yaşamın en erken evrelerinde bu iki sistemin nasıl etkileşime girdiğine dair çok daha az bilgi bulunuyordu.

Hong Kong Çin Üniversitesi'nden eş-kıdemli yazar ve halk sağlığı araştırmacısı Hein Min Tun, "Erken yaşamda epigenom ve mikrobiyomun nasıl etkileşime girdiğini ve bu etkileşimin bir çocuğun OSB ve DEHB gibi nörogelişimsel durumları geliştirme riskini etkileyip etkilemediğini görmek istedik" açıklamasında bulundu. Tun, "Bir tür 'konuşma' olduğunu keşfettik: bir bebeğin doğumdaki epigenetik ayarı nörogelişimsel bozukluklar riskini etkileyebilir, ancak bağırsaklarındaki belirli 'iyi' bakterilerin varlığı devreye girerek bu riski değiştirebilir" diye ekledi.

Araştırmacılar, 571 bebeğin göbek kordonu kan örneklerini kullanarak bir epigenetik değişim biçimi olan DNA metilasyon modellerini analiz etti. Bu bulguları, 969 bebekten 2, 6 ve 12 aylıkken toplanan bağırsak mikrobiyom verileri ve hamileliğin üçüncü trimesterinde ebeveynlerden alınan örneklerle birleştirdiler. Çocuklar 36 aylık yaşa ulaştığında, ekip davranışsal değerlendirmeler kullandı.