Astım İlacı Karaciğer Yağlanmasını Tersine Çevirebilir

On yıllardır astım tedavisinde kullanılan bir ilaç, günümüzde etkili tedavi seçeneklerinin oldukça sınırlı olduğu ciddi bir karaciğer hastalığı olan MASH (Metabolik Disfonksiyonla İlişkili Steatohepatit) karşısında beklenmedik bir umut ışığı oldu. Formoterol adlı ilacın, MASH kaynaklı karaciğer hasarını geri döndürebileceği, fareler üzerinde yapılan deneyler ve gözlemsel insan çalışmalarıyla ortaya kondu.

South Carolina Tıp Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen ve karaciğer nakillerinin en temel nedenlerinden biri olan MASH hastalığı için yeni tedavi yöntemleri geliştiriyor. "npj Metabolic Health and Disease" dergisinde yayımlanan yeni çalışma, astım ve kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) tedavisinde yaygın olarak kullanılan ve hava yollarını açmaya yardımcı olan beta-2 adrenerjik reseptör agonisti formoterolün, bu süreçte kritik bir rol oynayabileceğini gösteriyor.

Bu keşif, aslında beklenmedik bir şekilde böbrek hastalığı araştırmaları sırasında gerçekleşti. Bilim insanları, diyabetik böbrek hasarı modelindeki farelerde formoterolün etkilerini test ederken, ilacın aynı zamanda karaciğerdeki yağ birikimini de azalttığını fark etti. Çalışmanın yürütücüsü Dr. Joshua Lipschutz, karaciğer hasarının geri döndüğünü gözlemlediklerini belirterek, bu durumun araştırmacıları beta-2 sinyal yolunun birden fazla organdaki metabolik hastalıklar üzerindeki etkilerini incelemeye yönelttiğini açıkladı.

Yüksek yağlı diyetle beslenen ve MASH modeli oluşturulan fareler üzerinde yapılan takip deneylerinde, formoterol tedavisinin karaciğer yağlanması patolojisini farklı seviyelerde tersine çevirdiği kanıtlandı. Araştırmacılar, ilacın biyolojik mekanizmasını incelediklerinde, formoterolün hücrelerin enerji üretme ve kullanma biçimini değiştirdiğini saptadı.

Çalışmanın en dikkat çekici bulgularından biri, ilacın mitokondriyal biyogenezi artırarak hasarı onarması oldu. Dr. Lipschutz, ilacın mitokondrileri adeta "canlandırarak" daha verimli çalışmalarını sağladığını ifade etti. Araştırma ekibi ayrıca, solunum yolu hastalıkları nedeniyle halihazırda beta-2 agonistleri kullanan hastaların verilerini inceledikleri retrospektif analizlerle bu bulguları destekledi.