Amazon Ormanları İçin Kritik Eşik: 2030'larda Geri Dönüşü Olmayan Nokta!

Amazon yağmur ormanları, kontrolsüz ağaç kesimi ve küresel ısınmanın birleşik etkisiyle geri dönülemez bir çöküşün eşiğine gelmiş durumda. Özellikle hayvancılık faaliyetleri nedeniyle hızla tahrip edilen ekosistemin, önümüzdeki on yıl içinde kritik bir "kırılma noktasına" ulaşabileceği konusunda bilim insanları ciddi uyarılarda bulunuyor.

Daha önce yapılan araştırmalar, Amazon'un 3,5°C'lik bir küresel ısınmada geniş çaplı bir yok oluş yaşayacağını, bu riskin ise 2°C'ye kadar düşebileceğini öngörüyordu. Sanayi öncesi dönemle kıyaslandığında dünyanın 2100 yılına kadar 2,6°C ile 2,7°C arasında ısınacağı tahmin edilirken, önceki modellerde ormansızlaşmanın etkileri yeterince hesaba katılmamıştı. Oysa Amazon'un halihazırda en az yüzde 15'lik bir kısmı tamamen yok edilmiş durumda.

Almanya'daki Potsdam İklim Etki Araştırma Enstitüsü'nden Nico Wunderling ve ekibi tarafından yürütülen yeni modellemeler, tabloyu daha da ağırlaştırıyor. Araştırmacılar, yükselen sıcaklıklar ile 2050 yılına kadar sürecek şiddetli ormansızlaşma senaryolarını birlikte analiz etti. Sonuçlar, orman kaybının yüzde 22'ye ulaşması durumunda, küresel ısınmanın sadece 1,5°C olması bile Amazon'da kitlesel bir kurumaya ve yok oluşa yol açabileceğini ortaya koydu.

Dünyanın halihazırda 1,3°C ile 1,4°C arasında ısındığı ve 1,5°C eşiğinin bu on yılın sonuna kadar aşılmasının beklendiği görülüyor. Geçtiğimiz yıl ormansızlaşma hızında bir yavaşlama kaydedilse de, tahribatın yeniden artması durumunda Amazon'un 2031 yılı gibi erken bir tarihte kırılma noktasını geçebileceği öngörülüyor.

Modelin sunduğu korkutucu detaylar, insanlığın karbon emisyon miktarına ve ormansızlaşma oranlarına göre değişkenlik gösteriyor. Özellikle orman kaybının yüzde 22 ile 28 arasına çıkması durumunda, Amazon biyomunun yüzde 62 ile 77'sinin hızla savanaya, otlağa veya çalılığa dönüşme riski bulunuyor.