Alzheimer Riskini Azaltan Genin Sırrı Çözüldü

Bilim dünyası, Alzheimer hastalığına karşı doğal bir kalkan görevi gören APOE2 gen varyantının gizemini çözmeye bir adım daha yaklaştı. APOE (apolipoprotein E) geninin bu özel varyantını taşıyan bireylerin hem daha uzun yaşadığı hem de Alzheimer riskinin anlamlı ölçüde düşük olduğu biliniyordu; ancak bu koruyucu mekanizmanın nasıl çalıştığı şimdiye kadar bir sır olarak kalmıştı.

ABD merkezli Buck Yaşlanma Araştırmaları Enstitüsü'nden bir ekibin yürüttüğü yeni çalışma, insan kök hücre türevli nöronlar ve fare modelleri üzerinden bu mekanizmayı inceledi. Araştırmacı Lisa Ellerby, APOE2 taşıyıcılarının neden daha dirençli olduğunu anlamanın, yıllardır "kara kutu" olarak nitelendirilen koruma sürecini aydınlatmak anlamına geldiğini belirtiyor.

Çalışma kapsamında, APOE2 eksprese eden nöronların davranışları, diğer yaygın varyantlar olan APOE3 ve APOE4 ile karşılaştırıldı. Elde edilen bulgular, APOE2'nin nöronlar içindeki DNA'nın bütünlüğünü korumada kritik bir rol oynadığını ortaya koydu. Bu varyant, yaşlanma ve bedensel stresin neden olduğu biyolojik yıpranmalara karşı DNA'yı koruyarak hasarı minimize ediyor.

Renk boyama teknikleriyle yapılan analizlerde, APOE2 nöronlarının DNA hasarını önleme ve onarma konusunda çok daha başarılı olduğu gözlemlendi. Bu durum, yaşlılık dönemindeki bilişsel gerilemeyi tetikleyen hücresel yaşlanma programına karşı güçlü bir direnç sağladığını kanıtlıyor.

Araştırmacılar, bu mekanizmanın tam olarak anlaşılmasının, demansın başlangıcını engellemek veya hastalığın ilerlemesini durdurmak için geliştirilecek yeni tedavi yöntemlerine kapı açabileceğini öngörüyor.